Sjonge jonge, wat een feest... Het was hard, maar apart! Het was zwaar, maar geslaagd. Alles is weer opgeruimd en daar hebben we vrijdag met de mannen en vrouwen van de opbouwploeg en het kantoor van de Feestfabriek een lekker biertje op gedronken. We mogen tevreden zijn over de Zwarte Cross van vorige week. Hierbij een terugblik op het Zwarte Cross Festival 2010.

Schade na windhoos
Na de storm op maandag voor de Zwarte Cross zaten we even met de handen in het haar. Iedereen was geschrokken van zoveel natuurgeweld. De kans getroffen te worden door een windhoos met zoveel kracht dat zelfs stenen gebouwen in de buurt instorten, is ongelofelijk klein. En dan precies op de Schans en precies in de week van de Zwarte Cross. Maar het gebeurde wel. De schade was enorm en de tientallen medewerkers op het terrein waren vreselijk geschrokken van het bizarre natuurgeweld. Eerst kwam veiligheid en het was goed om te zien dat het rampenteam in de praktijk goed en professioneel functioneerde. Iedereen was ongelofelijk opgelucht dat er geen zwaargewonden en vermisten waren. De politie bood meteen slachtofferhulp aan en het was eigenlijk goed geregeld, ondanks de ravage. Waar een ander bij de pakken neer gaat zitten en naar huis gaat om de wonden te likken, ging de Zwarte Cross door, ook al was er twee weken werk verwoest en waren er nog maar drie dagen om alles weer op te bouwen. Vier lichtgewonden waren er, maar die mochten na behandeling meteen weer naar huis en sommigen gingen zelfs weer aan het werk op de Schans. Het leek wel of de saamhorigheid, die al zo goed was, alleen maar beter werd; een voor allen, allen voor één. De band werd hartverwarmend sterk; iedereen schakelde een tandje bij en iedereen hielp elkaar; zo doen we dat in de Achterhoek. Ook hartverwarmend was de hulp die we aangeboden kregen, het leek wel of iedereen wilde helpen; vrienden, familie, buren, wildvreemden. Duizenden boden hun hulp aan, echt ongelofelijk. Ook leveranciers, vrijwilligers en zelfs concurrenten van leveranciers. ‘Normaal zijn we concurrenten, maar in dit soort omstandigheden zijn we vrienden die elkaar uit de brand helpen.’ Zonder deze hulp en de inzet van de opbouwploeg was het nooit gelukt allemaal, deze hulp zullen we niet snel vergeten! Ook willen we nogmaals de ploeg bedanken die door dag en nacht door te werken alles toch weer op tijd hebben afgekregen; Bikkels bedankt!

Nog een storm op donderdag
Het werk werd extra bemoeilijkt doordat er donderdag voor de Zwarte Cross weer een storm was. Alles zeilen moesten weer opgerold worden en sommige tenten weer laten zakken. Dat kostte weer extra veel werk zodat het helemaal een race tegen de klok werd om alles op tijd klaar te krijgen. De echte details, zoals sfeerverlichting, wastafels, aankleding, etc. waren niet helemaal prefect (ook omdat er niet tijd genoeg was om alles goed te controleren). We waren al blij dat we de poorten op tijd open konden en we geen bezoekers naar huis hoefden te sturen. Ook zijn er bijvoorbeeld ludieke borden weggewaaid en een paar dorpen verder terecht gekomen, sommige moeten nu nog neerkomen! We denken dat iedereen wel begrijpt dat de echte puntjes op de "i" volgend jaar weer meer aandacht krijgen.

Uniek
Over het programma oordelen, laten we aan anderen over. Het lijkt dat iedereen hier zeer tevreden over was en dan zijn wij het ook. Het mooie van de Zwarte Cross is ook dat het programma zo breed is; voor ieder wat wils. Waar vind je een feest waar je Achterhoekse artiesten, topsport, verklede specials en zwaargewichten tussen een Arabier met een kameel op de baan, Japanse metalbands, een echtpaar van een jaar of vijftig die lekker een boek zitten lezen in het Zwarte Cross hotel, de heftigste stuntshow ooit in Nederland vertoond, poëzie, literatuur, een cursus pianospelen voor beginnende genieters van onze vriend Wibi, een groovend reggaestrand met hangmatti’s en toffe live bands, jongens en meisjes van 4 jaar in de Calimeroklasse, het beschilderen van festivalkrukjes door de bezoekers die je zelf gratis mee mag nemen, wegmotoren (!) die over de crossbaan springen, een optreden Tante Rikie in de discotent, verliefde stelletjes die in het gras liggen zonnebaden, vriendgroepen die samen het zo’n schik hebben met een lekker biertje erbij, de knallende gitaren van Airbourne en Volbeat en mooie zachte liedjeszingers allemaal op tegelijk te zien zijn? Waar zie je dat? Het antwoord is nergens ter wereld. Dat maakt de Zwarte Cross zo uniek en zo bijzonder.

Media
De media-aandacht overtrof alle voorgaande jaren weer. Dat kwam ook door de stormen en het dodelijke ongeval, de landelijke journaals zaten continu vol met Zwarte Cross. Maar dat kwam ook omdat er een bezoekersaantallenrecord werd gevestigd; 148.000 bezoekers, 16.000 meer dan vorig jaar. Elk jaar zijn er weer meer bezoekers dan het jaar ervoor en bijna niemand kan geloven dat hier maar nooit een einde aan komt. De Zwarte Cross begint andere conventionele festivals rechts in te halen. Voor veel journalisten is het lastig dat Zwarte Cross niet in een vakjes te plaatsen is. Er komen sportredacteuren die weinig van de muziek snappen en andersom. Maar Zwarte Cross is ook al een van de grootste theater-, stunts-, metal- en gezinnenfestivals aan het worden. Dat trekt allemaal bijzondere media die allemaal hun ogen uitkijken. Iedereen valt op dat de sfeer zo goed is en dat lees je ook terug in de recensies, hoor je terug op de vele radiouitzendingen en zie je terug op tv. De Zwarte Cross is een mediaspektakel waar honderden media op afkomen; lokaal, regionaal, nationaal en internationaal.
De reacties zijn positiever dan ooit, vooral de media die voor het eerst komen verwachten wat zatte boeren op een veldje, maar zien een megatof en uniek festival en hebben nog bijna nooit zoveel programma op één plek gezien. Media valt het ook op dat ze gewoon welkom zijn en dat niemand uit de hoogte doet. Gelukkig zijn er steeds minder media die alleen maar komen voor modder en alcohol en bijna iedereen ziet dat de Zwarte Cross echt uit het hart komt bij de Feestfabriek en bij bijna alle medewerkers en veel media roemen de lage prijzen. Het is leuk om de duizenden artikelen op internet, fotoseries, TV beelden, Amerikaanse motormagazines, landelijke kranten, de huis aan huis bladen uit de buurt, etc. te bekijken en radio-uitzendingen terug te luisteren. Bijna allemaal zeer positief en sommige fantastisch gemaakt, vakwerk. Het artikel in de Gelderlander ‘de beschaving gaat met sprongen achteruit’ van Bettine Winters is de uitzondering die de regel bevestigt. We vinden dit een slecht verhaal. Niet omdat het negatief is, maar omdat we vinden dat ze hiermee bezoekers en medewerkers niet voor vol aanzien en ook niet begrepen hebben dat ze hiermee de Zwarte Cross en de Achterhoek niet respectvol omschrijven.

Uitverkocht
De inschrijving was weer snel vol, de camping was weer volledig uitverkocht, evenals hotel Zeezicht. Voor de dagkaarten was er nog de mogelijkheid om op vrijdag, zaterdag en zondag een kaartje aan de kassa te kopen, dus de dagkaarten waren in de voorverkoop niet uitverkocht. Voor zondag waren er niet veel kaarten meer, dus het duurde niet lang voordat het vol zat, net als vorig jaar. Om een uur of twee ’s middags was de Zwarte Cross officieel uitverkocht en kon er niemand het festivalterrein meer op. Er werd meteen door de organisatie en de politie gecommuniceerd dat iedereen zonder kaartje niet meer naar de Schans moest komen. Ook op de toegangswegen stond voor Arnhem al op de borden dat de Zwarte Cross uitverkocht was. Hierbij was ook een prettige samenwerking met de media en dit voorkwam veel teleurgestelde bezoekers en files waren er gelukkig ook bijna niet. De bezoekers die we weer naar huis hebben moeten sturen hebben een mooie dag gemist. Het spijt ons, maar echt intelligent vinden we niet van de laatkomers. Iedereen weet dat de Zwarte Cross vaak uitverkocht is en we hebben zo vaak gewaarschuwd om niet te lang te wachten met de voorverkoop. Daarnaast kregen alle dagbezoekers die voor 1 juli hun kaarten kochten nog eens 5 euro per kaart korting. Zaterdag was voor het eerst ook bijna uitverkocht. De vrijdag was een perfecte festivaldag. Niet te druk, maar wel gezellig.
De camping ging voor het eerst op donderdag open en dat was ook perfect. Iets meer dan de helft van de campinggasten kon op donderdag de beste plekken opzoeken en de tent opbouwen. Hierdoor ook weer een betere doorstroom. Donderdag was een soort Zwarte Cross in het klein; muziek, stuntende motoren, kampvuur en gezelligheid. Deze proef gaat volgend jaar zeker herhaald worden! We adviseren alle bezoekers wel om eerder kaarten te bemachtigen om teleurstelling en files te voorkomen in het weekend zelf.

Dodelijk ongeval
In elke grote stad sterven elke dag mensen en komen er nieuwe bij. Ook bij ons was dit jaar een sterfgeval te betreuren. Ook een geboorte trouwens, maar daar was niets mis mee, dus daarover hoeven we niet meer te hebben, behalve dat we de trotse papa en mama van harte feliciteren. Op festivals zoals Lowlands, voetbalstadions en andere feesten gebeurt het helaas dat iemand het leven kan laten. Het eerste sterfgeval op de Zwarte Cross was afgelopen editie een nare gewaarwording. Het was geen bezoeker en de kermisexploitant en de organisatie viel niets te verwijten, maar elke dode is er één te veel en iedereen hoopt dit nooit meer mee te maken. Henri Graumans is met zijn 44 jaar veel te vroeg uit het leven gerukt. Deze vrolijke Brabander had het niet verdiend om zijn leven zo te eindigen, vreselijk. Het moment van stilte voor Henri op het Hoofdpodium bij de Jovinks op zondagavond was indrukwekkend en waardig; 35.000 feestende Zwarte Crossers werden plotseling muisstil, dat was zeer respectvol! We wensen alle nabestaanden, vrienden en familie oprecht enorm veel sterkte met het verwerken van dit tragische verlies!

Calamiteiten
Op de storm en het dodelijk ongeval na hebben zich op de Zwarte Cross 2010 gelukkig weer geen noemenswaardige calamiteiten voorgedaan. Geen vechtpartijen, geen gewonden, geen brand, geen calamiteiten op de baan en geen gevaarlijke situaties of wat dan ook. Dat is, gezien het grote bezoekersaantal, uniek. Het is ook uniek dat we dit elk jaar, samen met de politie en de gemeente Oost Gelre, naar buiten kunnen brengen. Niemand kijkt er al raar meer van op, maar logisch is het niet. Als 148.000 man uit hun dak gaan is het, landelijk gezien, gebruikelijk dat er veel meer rottigheid plaatsvindt. Iedereen die geweest is op de Zwarte Cross kan wel iets begrijpen waarom er weinig calamiteiten zijn. Heeft iedereen zich perfect gedragen? Nee, dat niet. Er blijven overal altijd enkele bezoekers die zich helemaal niet kunnen gedragen en dat uit zich in diefstal, onzedelijk gedrag, wildplassen, bier- en moddergooien, vandalisme, etc. Hier zijn 27 aanhoudingen voor verricht. Deze overtreders zijn overgedragen aan de politie die proces verbaal heeft gemaakt en daarnaast krijgen deze slechte bezoekers een lokaalverbod van drie jaar. 27 man op het totaal is 0,00015%. Gelukkig hebben de meeste bezoekers zich weer goed gedragen!

Succes
Hoe kan het toch dat die Zwarte Cross zo’n succes is? Dat steeds meer mensen het leuk vinden en dat het elk jaar maar blijft groeien? Hoe komt het dat halve volksstammen er al een half jaar van te voren voor vrij nemen? Waarom zit de inschrijving elk jaar binnen tien minuten vol? Waarom willen duizenden artiesten uit binnen en buitenland op de Zwarte Cross optreden? En waarom willen de 3.000 medewerkers er elk jaar graag bij zijn en moeten er meer personeel geweigerd worden dan gezocht? Waarom komen de meeste bezoekers terug als ze voor het eerst een keer naar de Zwarte Cross zijn geweest? Wie had gedacht dat de Zwarte Cross uit zou groeien naar zoiets groots en zoiets bijzonders toen de Jovinks in 1997 bij Teunis en Ans Wullink in Hummelo de eerste Zwarte Cross hielden voor een paar honderd bezoekers? Dat is allemaal moeilijk aan te geven. Het heeft misschien iets te maken met de originaliteit, de uniekheid, zoals hierboven beschreven. De Zwarte Cross blijft ook continu veranderen. Hierdoor haken sommigen die dit niet leuk vinden af, maar komen er steeds meer enthousiaste bezoekers bij. Passie zou ook een oorzaak kunnen zijn; van de organisatie, van de deelnemers die samen een half jaar lang een bijzondere special in elkaar lassen, passie van de artiesten, passie van de vrijwilligers, passie bij de MACL en alle andere verenigingen, passie van iedereen eigenlijk. En de passie van de bezoekers om te genieten! Maar een van de belangrijkste oorzaken van het succes is volgens ons de sfeer. Bijna iedereen heeft er elk jaar echt zin in om samen gebroederlijk feest te vieren. Of je nu een rastaman, een crosser, een metalhead, een theaterliefhebber, een muziekliefhebber of een trotse boerenlul bent (of allemaal, niet in hokjes denken!!!); Dat maakt niks uit, het is juist mooi dat iedereen anders is! Oud, jong, man, vrouw, zwart, wit; iedereen respecteert elkaar en drinkt samen een biertje (en de kinderen een ranja). Of zoals de leraar maatschappijleer het mooi verwoordde: de Zwarte Cross is de beste les maatschappijleer die ik mijn leerlingen kan wensen; zo hoor je met elkaar om te gaan. Dank je wel, laten we dit gevoel vasthouden en tot volgend jaar. Allemaal bedankt voor de komst!

See you at the prume-time!
Zwarte Cross 2011: (14), 15, 16 en 17 juli, wederom op de Schans in Lichtenvoorde.